Υ.Α. 38030/2127/Ε103/2008 (ΦΕΚ 1901/Β` 17.9.2008)

1. Εγκρίνεται το Εθνικό Πρόγραμμα Μείωσης Εκπομπών διοξειδίου του θείου, οξειδίων του αζώτου, πτητικών οργανικών ενώσεων και αμμωνίας, το οποίο καταρτίσθηκε σύμφωνα με τους όρους και τη διαδικασία του άρθρου 7 της υπ’ αριθμ. 29459/1510/2005 κοινής υπουργικής απόφασης. Το Εθνικό Πρόγραμμα περιλαμβάνει συνοπτικά:
α. πληροφορίες για εφαρμοζόμενες και σχεδιαζόμενες πολιτικές, μέτρα και προγράμματα καθώς και ποσοτικές εκτιμήσεις της επίδρασής τους στις εκπομπές των ρύπων το έτος 2010.
β. τις αναμενόμενες σημαντικές αλλαγές στη γεωγραφική κατανομή των εθνικών εκπομπών
Το περιεχόμενο του Εθνικού Προγράμματος περιγράφεται αναλυτικά στο Παράρτημα του άρθρου 4 της παρούσας απόφασης
2. Η παρακολούθηση της εφαρμογής του Εθνικού Προγράμματος, η αναθεώρηση καθώς και η δημοσιοποίησή του, γίνονται αντίστοιχα σύμφωνα με τις παραγράφους Γ και Δ του άρθρου 7 της υπ’ αριθμ. 29459/1510/2005 κοινής υπουργικής απόφασης.
3. Το Εθνικό Πρόγραμμα Μείωσης Εκπομπών είναι επιδεικτικό τροποποιήσεων, μετά από την αξιολόγησή του από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

1. Συμμόρφωση με το Εθνικό Πρόγραμμα Μείωσης Εκπομπών υπάρχει, σύμφωνα με το άρθρο 7 (παρ. Α) της υπ’ αριθμ. 29459/1510/2005 κοινής υπουργικής απόφασης, όταν επιτυγχάνονται οι στόχοι των ετήσιων εκπομπών για κάθε ρύπο που αναφέρεται στο Παράρτημα Ι του άρθρου 12 της εν λόγω κοινής υπουργικής απόφασης.  
2. Σε περίπτωση βάσιμα αναμενόμενης ή βεβαιωμένης υπέρβασης ενός ή περισσοτέρων στόχων των εθνικών ετήσιων εκπομπών, είναι δυνατόν να τροποποιείται στον απαιτούμενο βαθμό το περιεχόμενο του Εθνικού Προγράμματος Μείωσης των Εκπομπών που περιγράφεται στο άρθρο 4 της παρούσας απόφασης, με στόχο την αποτροπή ή την άμεση άρση της υπέρβασης.

Προσαρτάται και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παρούσας Απόφασης το Παράρτημα με το Εθνικό Πρόγραμμα Μείωσης Εκπομπών διοξειδίου του θείου, οξειδίων του αζώτου, πτητικών οργανικών ενώσεων και αμμωνίας,συμπεριλαμβανομένων των Υποπαραρτημάτων και Πινάκων που ακολουθούν.

Περιεχόμενα
1. Γενικά
2. Περίληψη
3. Πολιτική και διοικητική διαδικασία για την υιοθέτηση
4. Πολιτικές και μέτρα
5. Εκπομπές και προβλέψεις
6. Γεωγραφική κατανομή των εκπομπών
7. Κόστη και οφέλη των πολιτικών και των μέτρων
8. Αξιολόγηση και παρακολούθηση του Εθνικού Προγράμματος
9. Βιβλιογραφία
Υποπαράρτημα A Εκθέσεις ιστορικών δεδομένων εκπομπών
Υποπαράρτημα B Πίνακες προβολής – πρόβλεψης εκπομπών
Υποπαράρτημα Γ Το Εθνικό Πρόγραμμα σε Πίνακες
Υποπαράρτημα Δ Κοινωνικο−οικονομικές παραδοχές και παράμετροι του μοντέλου
Υποπαράρτημα E Επεξηγήσεις συντομεύσεων για μη συμπεριληφθέντα δεδομένα
Ι. Γενικά
Το Εθνικό Πρόγραμμα μείωσης των εκπομπών ορισμένων ατμοσφαιρικών ρύπων στην ατμόσφαιρα καταρτίσθηκε στα πλαίσια της εφαρμογής της υπ’ αριθμ. 29459/1510/05 κοινής υπουργικής απόφασης και κατ’ επέκταση της Οδηγίας 2001/81/ΕΚ. Η δομή του ακολουθεί τις σχετικές Συστάσεις ([1]) της Επιτροπής Ε.Κ., ενώ τα ιστορικά στοιχεία δραστηριοτήτων και εκπομπών για την περίοδο 1990−2006 και οι βασικές παραδοχές και η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε για τις εκτιμήσεις των εκπομπών, αντλήθηκαν από την εθνική Εκθεση που υπεβλήθη στον ΟΗΕ (Γραμματεία για την Κλιματική αλλαγή) και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ([2]) και τους σχετικούς Πίνακες CRF που αναρτήθηκαν στον ιστότοπο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (ΕΟΠ), [3].
Περίληψη
Σύμφωνα με την Οδηγία 2001/81/ΕΚ από την 1.1.2010 και περαιτέρω οι ετήσιες εθνικές εκπομπές της χώρας από κάθε ανθρωπογενή πηγή δεν θα πρέπει να υπερβαίνουν τους 523 kt για το διοξείδιο του θείου (536 kt κατά το έτος 2006), τους 344 kt για τα οξείδια του αζώτου (316 kt κατά το έτος 2006), τους 261 kt για τις πτητικές οργανικές ενώσεις (291 kt κατά το έτος 2006) και τους 73 kt για την αμμωνία (68 kt κατά το έτος 2006).
Προκειμένου η χώρα να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της Οδηγίας υποχρεούται να καταρτίσει ένα σχετικό Εθνικό Πρόγραμμα πολιτικών και μέτρων για τη σταδιακή μείωση των εκπομπών των 4 ρύπων.
Από τα στοιχεία των ιστορικών και των αναμενόμενων εκπομπών μετά από το έτος 2010 προκύπτει ότι η χώρα θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της Οδηγίας με μεγάλη άνεση, όσον αφορά το διοξείδιο του θείου (333 kt αναμενόμενες (φθίνουσες) εκπομπές για το έτος 2010) και με άνεση, όσον αφορά τις πτητικές οργανικές ενώσεις και την αμμωνία (243 και 68 kt αναμενόμενες (φθίνουσες) εκπομπές για το έτος 2010, αντίστοιχα).
Όσον αφορά τα οξείδια του αζώτου, η χώρα θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις για το έτος 2010 (318 kt αναμενόμενες (αυξανόμενες) εκπομπές για το έτος 2010), ενώ για το διάστημα μετά από το έτος 2010 επίσης θα ανταποκριθεί με την εφαρμογή γενικότερων πολιτικών.
Αναλυτικότερα, για την ανταπόκριση της χώρας στις απαιτήσεις της Οδηγίας:
− για το διοξείδιο του θείο επαρκεί η κατανάλωση σε ολόκληρη τη χώρα μαζούτ χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο και η λειτουργία μίας μονάδας αποθείωσης καυσαερίων μίας λιγνιτικής μονάδας παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, ενώ περαιτέρω σημαντική μείωση των εκπομπών θα προκύψει από την οριστική διακοπή της λειτουργίας δύο πεπαλαιωμένων λιγνιτικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος,
− για τις πτητικές οργανικές ενώσεις επαρκεί η διατήρηση της σημερινής φθίνουσας τάσης των εκπομπών από την οδική κυκλοφορία,
− για την αμμωνία και δεδομένης της φθίνουσας τάσης των σημαντικότερων πηγών του ρύπου (κατανάλωση λιπασμάτων και μέγεθος του ζωϊκού κεφαλαίου) δεν απαιτείται η λήψη συγκεκριμένων μέτρων, 
− για τα οξείδια του αζώτου απαιτείται η διατήρηση της σημερινής φθίνουσας τάσης των εκπομπών από την οδική κυκλοφορία, αλλά και η σταθεροποίηση των εκ πομπών στον τομέα παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος με την εφαρμογή γενικότερων πολιτικών (ενδεικτικά, διασύνδεση μη διασυνδεδεμένων νησιών με το ηπειρωτικό δίκτυο της χώρας, αλλαγή καυσίμου από μαζούτ και ντίζελ σε φυσικό αέριο στην Κρήτη).
Επιπρόσθετες, αλλά περιορισμένου μεγέθους μειώσεις των εκπομπών, μη προσδιορίσιμες επί του παρόντος, αναμένονται στα πλαίσια της εφαρμογής διαφόρων Οδηγιών, όπως η 96/61/ΕΚ (IPPC), η 1999/13/ΕΚ (χρήση διαλυτών σε ορισμένες δραστηριότητες και εγκαταστάσεις), η 94/63/ΕΚ (εκπομπές πτητικών οργανικών ουσιών (VOC) από την αποθήκευση βενζίνης και τη διάθεσή της από τις τερματικές εγκαταστάσεις) και η 2001/80/ΕΚ (μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης), [4], [5], [6] και [7].
3. Πολιτική και διοικητική διαδικασία της υιοθέτησης Σύμφωνα με τα άρθρα 4 και 7 της υπ’ αριθμ. 29459/1510/05 κοινής υπουργικής απόφασης για την κατάρτιση του Εθνικού Προγράμματος, προβλέπεται η σύσταση Τεχνικής Διυπουργικής Ομάδας Εργασίας. Το Εθνικό Πρόγραμμα εγκρίνεται με Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών ΠΕΧΩΔΕ και Οικονομίας και Οικονομικών. Εκτός των εργασιών της Τεχνικής Διυπουργικής Ομάδας Εργασίας, προηγήθηκε συνεργασία με τις αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου Ανάπτυξης για θέματα σχετικά με το ενεργειακό ισοζύγιο, με τη ΔΕΗ Α.Ε., τους Φορείς που πραγματοποίησαν τις ετήσιες απογραφές εκπομπών στα πλαίσια της εφαρμογής του Πρωτοκόλλου του Κυότο (Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και Σχολή Χημικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου) και τον Σύνδεσμο Ελληνικών Βιομηχανιών. Το Πρόγραμμα είναι συμβατό με το Εθνικό Πρόγραμμα για την μείωση των εκπομπών αερίων του φαινομένου του θερμοκηπίου (ΠΥΣ 5/2003 [9]) και συνεπώς οι βασικές παραδοχές τους είναι ταυτόσημες και μπορούν να αναζητηθούν στις Εκθέσεις που έχει υποβάλει η χώρα στην Γραμματεία του ΟΗΕ για την Κλιματική αλλαγή (UNFCCC) και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Επίσης έχουν ληφθεί υπόψη τα προβλεπόμενα από την Οδηγία 2001/80/ΕΚ για τις μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης, όπως αυτή ενσωματώθηκε στο εθνικό Δίκαιο της χώρας με την υπ’ αριθμ. 29457/1511/2005 κοινής υπουργικής απόφασης (εφαρμογή Εθνικού Σχεδίου Μείωσης Εκπομπών από υφιστάμενες εγκαταστάσεις), [7] και [10].
4. Πολιτικές και μέτρα
Το Πρόγραμμα οδηγεί στην από 1.1.2010 και περαιτέρω μη υπέρβαση συγκεκριμένου ανώτατου εθνικού ορίου των ετήσιων ανθρωπογενών εκπομπών 4 ρύπων (διοξείδιο του θείου, οξείδια του αζώτου, πτητικές οργανικές ενώσεις και αμμωνία). Τα όρια αυτά είναι τα ακόλουθα:
− για το διοξείδιο του θείου: 523 kt (536 kt κατά το έτος 2006)
− για τα οξείδια του αζώτου (ως διοξείδιο του αζώτου): 344 kt (316 kt κατά το έτος 2006)
− για τις πτητικές οργανικές ενώσεις: 261 kt (291 kt κατά το έτος 2006)
− για την αμμωνία: 73 kt (68 kt κατά το έτος 2006).
Από την επεξεργασία των στοιχείων των ιστορικών εκπομπών και των προβλέψεων προκύπτει ότι για τη χώρα δεν πρόκειται να προκύψει πρόβλημα μη τήρησης των ανωτάτων εθνικών ορίων για το διοξείδιο του θείου, τις πτητικές οργανικές ενώσεις και την αμμωνία. Όσον αφορά τα οξείδια του αζώτου, η Χώρα θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της Οδηγίας 2001/81/ΕΚ για το έτος 2010. Για το διάστημα, μετά το έτος 2010 η Χώρα θα ανταποκριθεί με την εφαρμογή γενικότερων πολιτικών.
Πρακτικά, για τη μη υπέρβαση των ανώτατων εθνικών ορίων των 4 ρύπων:
− για το διοξείδιο του θείο επαρκεί η κατανάλωση σε ολόκληρη τη χώρα μαζούτ περιεκτικότητας 1% σε θείο, κατά μέγιστον, και η λειτουργία μίας μονάδας αποθείωσης καυσαερίων μίας λιγνιτικής μονάδας παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, ενώ περαιτέρω σημαντική μείωση των εκπομπών θα προκύψει από την οριστική διακοπή της λειτουργίας δύο πεπαλαιωμένων λιγνιτικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος (εφαρμογή των Οδηγιών 2005/33/ΕΚ και 2001/80/ΕΚ ([12] και [8], ενσωματώθηκαν στο εθνικό Δίκαιο της χώρας με τις υπ’ αριθμ. 284/2006/2007 και 29457/1511/2005, ([13] και [11])), κοινές υπουργικές αποφάσεις.
− για τις πτητικές οργανικές ενώσεις επαρκεί η διατήρηση της σημερινής φθίνουσας τάσης των εκπομπών από την οδική κυκλοφορία,
− για την αμμωνία και δεδομένης της φθίνουσας τάσης των σημαντικότερων πηγών του ρύπου (κατανάλωση λιπασμάτων και μέγεθος του ζωϊκού κεφαλαίου) δεν απαιτείται η λήψη συγκεκριμένων μέτρων,
− για τα οξείδια του αζώτου απαιτείται η διατήρηση της σημερινής φθίνουσας τάσης των εκπομπών από την οδική κυκλοφορία, αλλά και η σταθεροποίηση των εκπομπών στον τομέα παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος με την εφαρμογή γενικότερων πολιτικών (ενδεικτικά, διασύνδεση μη διασυνδεδεμένων νησιών με το ηπειρωτικό δίκτυο της χώρας, αλλαγή καυσίμου από μαζούτ και ντίζελ σε φυσικό αέριο στην Κρήτη).
Επιπρόσθετες, αλλά περιορισμένου μεγέθους μειώσεις των εκπομπών, μη επακριβώς προσδιορίσιμες επί του παρόντος, αναμένονται στα πλαίσια της εφαρμογής Οδηγιών, όπως η 96/61/ΕΚ (εφαρμογή των Βέλτιστων Διαθέσιμων Τεχνικών σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, [4, 13, 14, 15, 16]), η 2001/80/ΕΚ (μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης( 7,10]), η 94/63/ΕΚ (έλεγχος των εκπομπών πτητικών οργανικών ουσιών (VOC) που προέρχονται από την αποθήκευση βενζίνης και τη διάθεσή της από τις τερματικές εγκαταστάσεις, [6, 17]) και η 1999/13/ΕΚ (χρήση διαλυτών σε ορισμένες δραστηριότητες και εγκαταστάσεις, [5, 18]).
5. Εκπομπές και προβλέψεις
5.1 Τα ιστορικά στοιχεία εκπομπών και οι προβλέψεις εκπομπών για το έτος 2010 (βλέπετε Παράρτημα Α, Πίνακες 1−4), καθώς επίσης και τα ενδεχόμενα μέτρα για την τήρηση των απαιτήσεων της Οδηγίας 2001/81/ΕΚ για τους 4 ρύπους που αυτή καλύπτει, έχουν ως ακολούθως:
− Για το διοξείδιο του θείου
Οι επιτρεπόμενες εκπομπές διοξειδίου του θείου είναι 523 kt για το έτος 2010, ενώ οι (φθίνουσες) εκπομπές για το έτος 2006 ήταν 536 kt. Με τη λειτουργία, πριν από το έτος 2010, μίας μονάδας αποθείωσης των καυσαερίων της Μονάδας ΙΙΙ του Ατμοηλεκτρικού Σταθμού της ΔΕΗ Α.Ε. στη Μεγαλόπολη Αρκαδίας οι ετήσιες εκπομπές του ρύπου θα μειωθούν κατά περίπου 100 kt, ενώ με την έως τις 31. 12.2010 οριστική παύση λειτουργίας των Μονάδων Ι και ΙΙ του ίδιου Σταθμού οι εκπομπές θα μειωθούν επί πλέον κατά περίπου 90 kt. Η συμμόρφωση με την απαίτηση της Οδηγίας 2001/81/ΕΚ είναι προφανής.
Με την εφαρμογή και άλλων κοινοτικής προέλευσης μέτρων (χρήση μαζούτ χαμηλότερης περιεκτικότητας σε θείο σε σχέση με αυτή του έτους 2006) θα υπάρξει επιπρόσθετη μείωση των εκπομπών του ρύπου κατά περίπου 100 kt.
Οι εκπομπές του ρύπου για το έτος 2010 εκτιμώνται περί τους 333 kt (για το έτος 2011 περί τους 228 kt).
− Για τα οξείδια του αζώτου
Οι επιτρεπόμενες εκπομπές οξειδίων του αζώτου είναι 344 kt για το έτος 2010, ενώ οι (ελαφρά φθίνουσες) εκπομπές του έτους 2006 ήταν 316 kt.
Με την εφαρμογή και μόνο κοινοτικής προέλευσης μέτρων (εφαρμογή αντιρρυπαντικής τεχνολογίας στα οδικά οχήματα) αναμένεται έως το έτος 2010 μείωση των ετησίων εκπομπών του ρύπου κατά περίπου 40 kt στον τομέα των οδικών μεταφορών, ενώ στον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, χωρίς την εφαρμογή μέτρων πέραν των προβλεπόμενων από την κοινοτική νομοθεσία, αναμένεται αύξηση των ετησίων εκ− πομπών περί τους 56 kt έως το έτος 2010.  
Πλησίον του έτους 2010 και περαιτέρω (αναμενόμενες εκπομπές οξειδίων του αζώτου το έτος 2010 146 kt από τον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και επί συνολικών εθνικών εκπομπών 318 kt) απαιτείται η λήψη μέτρων για μείωση των αναμενόμενων συνολικών εκπομπών (350 kt για το έτος 2015) τουλάχιστον έως το επίπεδο των 344 kt.
Από την προβλεπόμενη για μετά το έτος 2012 (και πριν από το έτος 2016) διασύνδεση μη διασυνδεδεμένων νησιών των Κυκλάδων με το ηπειρωτικό δίκτυο της χώρας αναμένεται συνολική μείωση των ετήσιων εκπομπών οξειδίων του αζώτου κατά 10 kt, ενώ από την προβλεπόμενη για μετά το έτος 2012 (και πριν από το έτος 2016) αλλαγή καυσίμου από μαζούτ και ντίζελ σε φυσικό αέριο στην Κρήτη αναμένεται συνολική μείωση των ετήσιων εκπομπών οξειδίων του αζώτου κατά 35 kt.
− Για τις πτητικές οργανικές ενώσεις
Οι επιτρεπόμενες εκπομπές πτητικών οργανικών ενώσεων είναι 261 kt για το έτος 2010, ενώ οι (φθίνουσες) εκπομπές του έτους 2006 ήταν 291 kt.
Με την εφαρμογή κοινοτικής προέλευσης μέτρων (εφαρμογή αντιρρυπαντικής τεχνολογίας στα οδικά οχήματα) αναμένεται έως το έτος 2010 μείωση των ετησίων εκπομπών του ρύπου κατά τουλάχιστον 34 kt. Η συμμόρφωση με την απαίτηση της Οδηγίας 2001/81/ΕΚ θεωρείται δεδομένη. Με την εφαρμογή και άλλων κοινοτικής προέλευσης μέτρων (χρήση διαλυτών στη βιομηχανία) αναμένεται επιπρόσθετη μείωση των εκπομπών.
Οι εκπομπές του ρύπου για το έτος 2010 εκτιμώνται περί τους 243 kt.
− Για την αμμωνία
Οι επιτρεπόμενες εκπομπές είναι 73 kt για το έτος 2010, ελαφρά ανώτερες από τις εκπομπές του έτους 2006 (68 kt). Στη χώρα, από το έτος 2000 οι συνολικές εκπομπές αζώτου από τη χρήση λιπασμάτων και από την κτηνοτροφία, που αποτελούν τις κύριες πηγές εκ− πομπών αμμωνίας, παρουσιάζουν μια ελαφρά φθίνουσα τάση και συνεπώς, με βεβαιότητα, το έτος 2010 και περαιτέρω δεν θα υπάρξει υπέρβαση της επιτρεπόμενης τιμής (βλέπετε Παράρτημα Α, Πίνακες 5 και 6).
Από την προεκβολή των στοιχείων για τις εκπομπές κατά την περίοδο 2000−06 προκύπτει ότι οι εκπομπές του ρύπου για το έτος 2010 θα κυμανθούν περί τους 68 kt.
5.2 Συνοπτικά, οι προβλέψεις για τις εκπομπές των 4 ρύπων για το έτος 2010 είναι 333 kt για το διοξείδιο του θείου, 318 kt για τα οξείδια του αζώτου 243 kt για τις πτητικές οργανικές ενώσεις και 68 kt για την αμμωνία.
6. Γεωγραφική κατανομή των εκπομπών
Σημαντική αλλαγή στη γεωγραφική κατανομή των εκπομπών προβλέπεται μόνο για την περιοχή της Μεγαλόπολης. Ως το έτος 2010 προβλέπεται μείωση των ετήσιων εκπομπών διοξειδίου του θείου κατά περίπου 100 kt (περίπου το 20% των εκπομπών της χώρας) και μετά το έτος 2010 μία επιπλέον μείωση κατά περίπου 90 kt.
7. Κόστη και οφέλη των πολιτικών και των μέτρων
Στα πλαίσια νομοθετικών διατάξεων πληθώρα μέτρων εφαρμόζονται ή πρόκειται να εφαρμοσθούν που συμβάλλουν στον περιορισμό των εκπομπών των 4 ρύπων, χωρίς όμως να αποδίδεται η επιβολή τους στην Οδηγία 2001/81/ΕΚ.
8. Αξιολόγηση και παρακολούθηση του Εθνικού Προγράμματος
Η χώρα, στα πλαίσια της κοινοτικής νομοθεσίας και διεθνών δεσμεύσεών της, εφαρμόζει μία σειρά εθνικών νομοθετημάτων που προβλέπουν αφενός μεν την εφαρμογή μέτρων που άμεσα ή έμμεσα συμβάλλουν στον περιορισμό των εκπομπών των 4 ρύπων, αφετέρου δε την παρακολούθηση της εφαρμογής με την περιοδική σύνταξη εκθέσεων με επεξεργασμένα σχετικά στοιχεία (ενδεικτικά, καταναλώσεις καυσίμων σε επίπεδο χώρας και εκθέσεις εκπομπών από βιομηχανικές εγκαταστάσεις).
Πέρα από τα στοιχεία και τους δείκτες που παρακολουθούνται στα πλαίσια της εφαρμογής του Πρωτοκόλλου του Κυότο, η παρακολούθηση των ακόλουθων παραμέτρων ουσιαστικά επαρκούν για την επίτευξη των στόχων του Εθνικού Προγράμματος:
− για το διοξείδιο του θείου
− περιεκτικότητα σε θείο του διακινούμενου μαζούτ (ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα του Γενικού Χημείου του Κράτους)
− χρονοδιάγραμμα κατασκευής και επαρκής λειτουργία της μονάδας αποθείωσης καυσαερίων ενός λιγνιτικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος (αρμοδιότητα του ΥΠΕΧΩΔΕ και του Υπουργείου Ανάπτυξης, παρακολούθηση μέσω του ελέγχου της τήρησης των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων του σταθμού)  
− χρονοδιάγραμμα προς την οριστική παύση της λειτουργίας δύο πεπαλαιωμένων μονάδων λιγνιτικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος (αρμοδιότητα του ΥΠΕΧΩΔΕ και του Υπουργείου Ανάπτυξης, παρακολούθηση μέσω των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων του σταθμού)
− για τα οξείδια του αζώτου
− επαρκής έλεγχος των εφοδιασμένων με αντιρρυπαντικό εξοπλισμό οχημάτων (ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα του Υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνίας, του ΥΠΕΧΩΔΕ και της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης) - χρονοδιάγραμμα υλοποίησης γενικότερων πολιτικών στον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα του Υπουργείου Ανάπτυξης) και επαρκής εφαρμογή των αντιρρυπαντικών μέτρων που ενδεχομένως έχουν επιβληθεί σε μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα από το ΥΠΕΧΩΔΕ και το Υπουργείο Ανάπτυξης, παρακολούθηση μέσω των εγκεκριμένων Περιβαλλοντικών Όρων των Μονάδων)
− για τις πτητικές οργανικές ενώσεις
− επαρκής έλεγχος των εφοδιασμένων με αντιρρυπαντικό εξοπλισμό οχημάτων (ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα του Υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνίας, του ΥΠΕΧΩΔΕ και της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης)
− επαρκής έλεγχος του εξοπλισμού περιορισμού των εκπομπών από εγκαταστάσεις αποθήκευσης βενζίνης και τα διυλιστήρια (κατά περίπτωση, ήδη ασκούμενη αρμοδιότητα της οικείας Περιφέρειας ή του ΥΠΕΧΩΔΕ και του Υπουργείου Ανάπτυξης, παρακολούθηση μέσω των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων των εγκαταστάσεων)
− για την αμμωνία
− ποιοτικά και ποσοτικά στοιχεία των καταναλισκόμενων λιπασμάτων, ιδίως όσον αφορά την ουρία (αρμοδιότητα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων).
Δεν κρίνεται απαραίτητο να αναφερθούν αναλυτικά πληθώρα επί πλέον των προαναφερομένων παραμέτρων που παρακολουθούνται στα πλαίσια της εφαρμογής μέτρων με (περιορισμένη) συμβολή στη μείωση των εκπομπών των 4 ρύπων σε χαμηλότερα επίπεδα από τα απαιτούμενα από την Οδηγία 2001/81/ΕΚ.    
9. Βιβλιογραφία
[1] Οδηγία 2001/81/ΕΚ σχετικά με εθνικά ανώτατα όρια για ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2001
[2] Recommendations on developing and reporting national programmes under the National Emission Ceilings Directive, Working Group on the Implementation of the Clean Air For Europe (CAFE) programme, 3 April 2006.
[3] Εθνική απογραφή αερίων του θερμοκηπίου, ΥΠΕ− ΧΩΔΕ, Αθήνα (2008)
[4] Πίνακες CRF εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (http://cdr.eionet.europa.eu)
[5] Οδηγία 96/61/ΕΚ σχετικά με την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης.
[6]  Οδηγία 1999/13/ΕΚ για τον περιορισμό των εκπομπών πτητικών οργανικών ενώσεων που οφείλονται στη χρήση οργανικών διαλυτών σε ορισμένες δραστηριότητες και εγκατατάσεις
[7] Οδηγία 94/63/ΕΚ για τον έλεγχο των εκπομπών πτητικών οργανικών ουσιών (VOC) που προέρχονται από την αποθήκευση βενζίνης και τη διάθεσή της από τις τερματικές εγκαταστάσεις στους σταθμούς διανομής καυσίμων.
[8] ΚΥΑ 29459/1510/2005 (ΦΕΚ 992Β) “Καθορισμός εθνικών ανωτάτων ορίων εκπομπών για ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους σε συμμόρφωση με τις διατάξεις της οδηγίας 2001/81/ΕΚ “σχετικά με εθνικά ανώτατα όρια για ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους” του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2001. ”
[9] ΠΥΣ 5/2003 (ΦΕΚ 58Α) “Εγκριση Εθνικού Προγράμματος μείωσης εκπομπών αερίων φαινομένου θερμοκηπίου (2000−2010) σύμφωνα με το άρθρο τρίτο (παράγραφος 3) του ν. 3017/2002 (ΦΕΚ Α΄117).”
[10] Οδηγία 2001/80/ΕΚ για τον περιορισμό των εκπομπών στην ατμόσφαιρα ορισμένων  ρύπων από μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης
[11] ΚΥΑ 29457/1511/05 (ΦΕΚ 992Β) “Καθορισμός μέτρων και όρων για τον περιορισμό των εκπομπών στην ατμόσφαιρα ορισμένων ρύπων που προέρχονται από μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης, σε συμμόρφωση με τις διατάξεις της οδηγίας 2001/80/ΕΚ «για τον περιορισμό των εκπομπών στην ατμόσφαιρα ορισμένων ρύπων από μεγάλες εγκαταστάσεις» του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2001.»
[12] Οδηγία 2005/33/ΕΚ για την τροποποίηση της οδηγίας 1999/32/ΕΚ σχετικά με την περιεκτικότητα των καυσίμων πλοίων σε θείο.
[13] ΚΥΑ 284/2006/2007 (ΦΕΚ 1736Β) «Εναρμόνιση της Ελληνικής Νομοθεσίας προς την  Οδηγία 1999/32/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με τη μείωση της περιεκτικότητας ορισμένων υγρών καυσίμων σε θείο και για την τροποποίηση της Οδηγίας 93/12/ΕΟΚ και προς  την Οδηγία 2005/33/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την  τροποποίηση της οδηγίας 1999/32/ ΕΚ σχετικά με την περιεκτικότητα των καυσίμων  πλοίων σε θείο.»
[14] ν. 3010/02 (ΦΕΚ 91Α) «Εναρμόνιση του ν. 1650/1986 με τις Οδηγίες 97/11 Ε.Ε. και 96/ 61 Ε.Ε., διαδικασία οριοθέτησης και ρυθμίσεις θεμάτων για τα υδατορέματα και άλλες διατάξεις..»
[15] ΚΥΑ 15393/2332/02 (ΦΕΚ 1022Β) «Κατάταξη δημοσίων και ιδιωτικών έργωv και δραστηριoτήτωv σε κατηγoρίες σύμφωνα με το άρθρο 3 του ν. 1650/1986 όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 του ν. 3010/2002 «Εναρμόνιση του ν. 1650/ 1986 με τις Οδηγίες 97/11/ΕΕ και 96/61/ΕΕ κ.ά (Α΄91).»”
[16] ΚΥΑ 11014/703/Φ104/03 (ΦΕΚ 332Β) “Διαδικασία Προκαταρκτικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης και Αξιολόγησης (Π.Π.Ε.Α.) και Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (Ε.Π.Ο.) σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 1650/1986 (Α΄160) όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 2 του ν. 3010/2002 “Εναρμόνιση του ν. 1650/1986 με τις Οδηγίες 97/11/ΕΕ και 96/61/ΕΕ … και άλλες διατάξεις” (Α΄91).”
[17] European IPPC Bureau (http://eippcb.jrc.es)
[18] ΚΥΑ 10245/713/1997 (ΦΕΚ 311Β) “Μέτρα και όροι για τον έλεγχο των εκπομπών πτητικών οργανικών ουσιών (VOC) που προέρχονται από την αποθήκευση βενζίνης και τη διάθεσή της από τις τερματικές εγκαταστάσεις στους σταθμούς διανομής καυσίμων.”
[19] ΚΥΑ 11641/1942/2002 (ΦΕΚ 832Β) “Μέτρα και όροι για τον περιορισμό των εκπομπών πτητικών οργανικών ενώσεων (ΠΟΕ) που οφείλονται στη χρήση οργανικών διαλυτών σε  ορισμένες δραστηριότητες και εγκαταστάσεις.”
[20] ΥΠΕΧΩΔΕ, Τελική Έκθεση Corinair 94, Αθήνα (1997) Yποπαράρτημα Α Εκθέσεις ιστορικών δεδομένων εκπομπών
Οι ετήσιες εκθέσεις της χώρας έχουν αναρτηθεί στον ιστότοπο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (ΕΟΠ), στο πλαίσιο της Σύμβασης της Γενεύης για τη Διασυνοριακή Ατμοσφαιρική Ρύπανση σε μεγάλη απόσταση.
Στους Πίνακες Α1−Α4 παρουσιάζονται συνοπτικά ιστορικά στοιχεία εκπομπών και στοιχεία προβλέψεων εκπομπών για τους 4 ρύπους, ανά κλάδο δραστηριότητας και αθροιστικά (τα στοιχεία εκπομπών αμμωνίας από τη βιομηχανία για το έτος 1990 παρουσιάζονται όπως στην τελική Εκθεση Corinair 1994 [20], ενώ τα λοιπά στοιχεία για τις εκπομπές του ρύπου αυτού θα αναρτηθούν στον ιστότοπο του ΕΟΠ).

(βλέπε pdf για πίνακες)

Η ισχύς της παρούσας Απόφασης αρχίζει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.

Αθήνα, 4 Σεπτεμβρίου 2008
ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ